Doğunun Zirvesinde Bir Başarı Hikayesi: ATAHobi Bahçesi

Giriş  

Hobi bahçesi tarihi gelişimi

Sanayi devriminden bu yana artan kent nüfusları kentsel yeşil alanlar üzerinde oldukça fazla baskı kurmuş ve kitle yeşil alanların azalmasında büyük rol oynamıştır (Aliağaoğlu ve Alevkayalı 2017). Bu gelişmeler sonucunda kentlerde yaşamlarını sürdüren insanların yeşil alanlara olan ilgisi artmış ve kırsal / rekreatif aktiviteleri gerçekleştirecek alanlara ihtiyaç duymaya başlamışlardır. Bu nedenlerden dolayı kentlerde hem halkın yeşil alan ihtiyacını gidermek hem de psikolojik ve fizyolojik açıdan halka rahatlama olanağı sağlayacak mekanlar inşa edilmelidir (Adevi and Martensson 2013).

Hobi Bahçeleri, daha çok kentin yakınında kurulan, ekonomik gelir beklemeden insanların serbest zamanlarında uğraş verdikleri, sebze, çiçek ve meyve üretimi yapılan, büyüklükleri genelde 100 m2 civarında olan alanlardır. Hobi Bahçeleri bir yönetim tarafından kontrol edilen, belirli kuralları olan, daha çok yaz aylarında kullanılan değişik amaçlara hizmet veren bahçelerdir. Kentin stresli ortamından uzaklaşarak, doğa ile başbaşa kalma isteği, artan rekreasyonel talepler, toprağı tanıma isteği, üretimin insanlara sağladığı haz, bitkinin yaşam seyrini izleme isteği gibi birçok nedenlerle bu bahçelere yoğun talep yaşanmaktadır.

Kentsel yeşil alanlardan birisi olan hobi bahçelerinin dünya genelinde geçmişi oldukça eskileri dayanmaktadır. İşçi sınıfının beslenme ve barınma şartlarının iyileştirilmesi ile başlayan bahçeler özellikle Kuzey Avrupa kentlerinde oldukça yağındır. Hobi bahçeleri 18. yy’ da ortaya çıkmış ülkemizde ise 20. yy sonlarında kurulmuştur. Dünyadaki ilk örnek İngiltere’de (Aliağaoğlu ve Alevkayalı 2017); Türkiye`deki ilk örnek ise Bursa’da uygulanmıştır (Yılmaz vd. 2006). Hobi bahçelerinin ülkemizde ve yurtdışında farklı isimleri bulunmaktadır. Yurtdışında ; Allotment Garden, Hobby Garden, Street Garden, Community Garden gibi isimler alırken (Yılmaz ve Mutlu, 2017), ülkemizde ise; Küçük Bahçe, Halk Bahçesi, Kent Bahçesi, Hobi Bahçesi, Kent Küçük Bahçesi/Parkı olmak üzere farklı isimler almıştır (Kılıç 1995).

2- Hobi Bahçeleri Planlamasının Önemi

Yapay kentsel mekanlar insanların her geçen gün doğadan uzaklaşmasına neden olmuş, artan çevre sorunlarına bağlı olarak kentsel mekanlarda doğaya özlemi giderici yeni arayışlar hız kazanmıştır. Nüfusun neredeyse Yüzde 80’i kentsel mekanlarda yaşıyor olması bir çok fonksiyonu yerine getiren kentsel açık alanların yapılaşmaya dönüşmesini kaçınılmaz kılmaktadır. Küçük kentsel yerleşimlerde kent ile kırsal yaşantının bağlantı noktalarında tarımsal alanlar diğer açık yeşil alanlarla birleşerek, kentin ekolojik katkıları yanı sıra, estetik, sosyo-psikolojik ve ekonomik bir çok yararlar sağlamaktadır. Bu gibi yerleşim alanlarında açık-yeşil alan özlemi giderek artmaktadır. Toprakla bir şekilde kopmak stemeyen kent insanı fırsatları ölçeğinde bazen küçücük bir alanda bazen balkonunda, çatısında çoğu kez de evinin içinde yeşil özlemini giderici uygulamalara gitmektedir. Sadece canlı materyalde değil, iç mimaride kırsal yaşantı izlerini yakalama uğraşları eskiye olan özlemin getirdiği psikolojik bir yaklaşım olarak ortaya çıkmaktadır. Nitekim Tapur (2018)’e göre bu alanlar bir nevi rahatlama bahçeleridir.

Bu durum kent içinde veya yakınında hobi bahçeleri oluşturulması fikrini desteklemiş ve tüm dünyada bu yönde değişik ölçeklerde hobi bahçeleri oluşturulmaya başlanmıştır. Avrupa’da gelişen sanayi devrimine bağlı olarak kökeni daha eskilere dayanan hobi bahçeleri ülkemizde son yıllarda sayıları artmaktadır.

Kentin stresli ortamından belirli sürelerde uzaklaşarak, toprakla tanışıp doğa ile baş başa kalma isteği hobi bahçelerine olan ilgiyi artırmaktadır. Nitekim, hobi bahçelerinde oluşacak bitki örtüsünün ve ağaçlık alanların kullanıcılar için sosyal ve çevresel faydaları bulunmakta olup, yaşam standartlarını arttırmaktadır ( Ng et al. 2012; Srivanit and Hakao 2013; Middel et al. 2015; Lin et al. 2015).

Hobi bahçeleri daha çok ekonomik gelir kaygısından çok, serbest zaman geçirerek, kolay üretilebilen sebze, çiçek veya ağaç türlerinin kullanıldığı, kentin yoğun yaşamından bir kaçış alanıdır. Kişilerin bu bahçelere olan talebini bir çok faktör etkilemektedir. Geçmişinde toprakla uğraşı yapan insanların bu özlemini giderici, anılarını kısmen de olsa yaşatabileceği yerler olması yanı sıra yeni bir yaşam tarzı olarak, merak ve doğa ilgisi de bu bahçeleri kullanma isteğine neden olabilmektedir. Şüphesiz kişinin yalnız kalma isteği ile, kendine ait bir mekana sahip olma fırsatı da insanları bu bahçeleri tercih etmeye yöneltmektedir. Hobi bahçeleri bulundukları alanlara ekolojik, ekonomik, estetik, rekreasyonel fırsatlar ve sosyo-psikolojik bir çok yararlar sağlamaktadır.

Hobi bahçeleri kentsel mekanlarda tarım topraklarının korunması ile ekosistemin devamlılığı, açık yeşil alan düzenlemeleri ile biyoklimatik konfor sağlama, oksijen üretme, nem sağlama, ışık yansımalarını önüne geçme, yaban hayatına katkı sağlama, toz tutma, rüzgar kontrolü ve yönlendirilmesi gibi birçok ekolojik görevi üstlenirler. Kentsel mekanlarda diğer açık yeşil alanlar gibi leke olarak yayılmaları yeşil kalp görevini üstlenirler. 

Arsa değerinin korunması, çevre ve yakın taşınmazların fiyatlarının artması, bahçe sakinlerinin özellikle yazlık sebze htiyaçlarının karşılanması ile elde ettikleri fayda, uzak piknik alanlarına gitmeyip bu ihtiyaçlarının bahçelerinde gidermeleri ile araçlarından sağladıkları yakıt tasarrufu, alanı kiralamak için yerel yönetimlerin gelir sağlamaları, bu sektör için ilgili fidan üreticileri ve alet ekipman satıcılarının ek gelir elde edilmesi gibi ekonomik faydalar sağlamaktadırlar.

Kentsel mekan ve yakın çevrelerinde ürün desenleri, mevsimsel tarımsal alandaki değişimler, bu alanlarda bahçe içinde ve çevresinde yapılan her türlü peyzaj düzenlemeleri, farklı yaşam kültürlerinin oluşturduğu bahçe içi düzenlemelerle alanın estetik değerini artırırlar. Başta kırsal mekanda zaman geçirme, piknik yapma alan içinde ve yakın çevresinde gezinti gibi bir çok rekreasyonel fırsatları gerçekleştirilen bu alanlar kişilerin ruhsal ve fiziki yenilenmelerine imkan verirler.

Toplumun farklı meslek disiplinleri, farklı toplumsal statüdeki ve farklı kültürdeki insanların bir araya gelmesi ile yeni yaşam alışkanlıkları elde etme, yeni bir sosyal çevre yakalama fırsatı sunmaktadır. Toprakla uğraşarak zorlu kentsel yaşamın stresinden kurtulma fırsatı sunan bu bahçeler insanı ruhen ve bedenen zinde tutmasına yardımcı olmaktadır. Her gün soframızda bulunan ve nasıl üretildikleri konusunda belki de çoğumuzun haberdar olmadığı bir uğraşın içinde bulunan tarım sektörü çalışanlarını anlama ve emeklerine saygı duymamızı sağlamaktadır. Bir ürünün tohumunu veya fidesini toprakla buluşturup, gelişimi izlemek, tatlı bir uğraş vererek toprağı çapalamak, sulamak, bitkileri budamak, seyreltmek gibi bakım işlemleri sorumluluk duygusunun gelişmesine katkı sağlamaktadır. Bir kısmı belki ilk kez bir tarımsal uğraşın içine girerek, yetiştirdiği ürünün hasadını görmesi ekonomik gelirden çok kişilere vermiş olduğu başarı hissi ve oluşturduğu ruhsal haz hobi sakinlerini mutlu etmektedir. Komşu parsellerle ürün kalitesi ve verimi konusunda çoğu kez tatlı bir rekabetin oluşması da insanları günlük yaşamlarında zoru başarma konusunda iş verimini de etkileyebileceği düşünülmektedir. Şüphesiz paylaşma, sohbet, bahçe ziyaretleri, yeni insanlarla tanışma sosyalleşme ve komşuluk ilişkileri ile toplumda ortak yaşama kültürünün gelişmesine katkı sağlaması bakımından hobi bahçelerinin önemi büyüktür. Bahçe sakinleri bu bahçeler sayesinde aileleri ile daha çok zaman geçirme fırsatını yakalamakta, özellikle hafta sonlarında ve diğer serbest zamanlarında insanların sıradan alışkanlıklarının olumlu yönde değişerek bahçede olma isteğini artırmaktadır. Aileleri alışveriş merkezli hafta sonu aktivitelerinden kurtararak, açık ve temiz bir ortamda hep beraber güzel zaman geçirerek aile bağlarını güçlendirmektedir. Özellikle gençlerin bu bahçelerde günlük yaşantımızı esir alan teknolojiden uzak bu ortamlarda aileleri ile zaman geçirmesi çevre ve doğa bilincinin gelişmesine katkı sağlamaktadır. Ülkemiz nüfusunun yüzde 80'e yakını ketlerde yaşaması nedeni ile kent insanın özlem duyduğu sakin, müstakil, bahçeli bir evde yaşama arzusuna sahiptir. Yüksek katlı, beton bloklarda yaşamak zorunda kalan köyden göç eden kişiler kırsal yaşantısında özlem duyduğu uğraşılarını yürütme özlemi duymaktadır. Bu bahçeler kent insanına bir bahçeye sahip olma fırsatını sunması bakımından nemlidir. Toprak kişilerin ruh sağlığını olumlu etkiler, toprak negatif enerjiyi alarak, herkese istediğinin fazlasını veren bir anadır.

3- ATAHobi Bahçesi planlama süreci

Atatürk üniversitesi Hobi Bahçeleri (ATAHobi) 2011 yılında planlanarak, rektörlük desteği ihalesi yapılarak uygulamaya geçirilmiştir. Projesi ve uygulaması Prof.Dr. Hasan Yılmaz tarafından yapılan bahçeler, bölgemizin ilk hobi bahçeleri olma özelliği taşımaktadır.

Bahçe alanının belirlenmesinde;

  • Mülkiyet durumu
  • Yerleşkeye yakınlık/ erişilebilirlik
  • Temiz ve yeterli su kaynaklarına sahip olması
  • Hava ve toprak kirliliğinden uzak olması
  • Alanın topoğrafik şartlarının uygunluğu
  • Büyümeye fırsat veren rezerv alana sahip olması
  • Güvenli ve kontrollü bir alana sahip olması
  • Yönetilebilir ve kontrol edilebilir büyüklükte olması
  • Doğal vejetasyona sahip olması gibi kriterlere dikkat edilmiştir.

 

Bu kriterleri yerine getirmesi açısından en uygun alan olarak, Erzurum kenti batı girişinde Atatürk Üniversitesi mülkiyetinde olan ve herhangi bir kullanım içermeyen Ata Botanik Bahçesi sınırları içinde, etrafı çevrilidir. Öncelikle alan içi ve yakın çevresinin sörvey çalışmaları yapılmış, alanın iklim ve toprak verileri, mevcut bitki örtüsü, eğim durumu, su kaynakları analiz edilmiştir. Hedef kitle olan alanı kullanıcı özellikleri göz önüne alınması yanı sıra özellikle yurt dışında bazı hobi bahçeleri incelenerek tasarım kararları oluşturulmuştur. Tasarım ilkeleri arasında öne çıkan kararlar;

  • Yakın komşu ilişkisi sağlama
  • Kırsal yaşantı izlerini olabildiğince yerine getirme
  • Yapay malzeme kullanımından uzak durma
  • Ekolojik üretim sağlama
  • Güvenli mekanlar oluşturma
  • Sürdürülebilirlik, izleme ve kontrol
  • Kent ve bölgeye bir fikir veya model oluşturma sayılabilir.

 

Alanın avan projeleri hazırlanmasında gelecek yıllarda da gelişim ve diğer olası alan kullanımları göz önüne alınarak alandan optimum yararlanacak şekilde bir tasarım ve uygulamaya gidilmiştir.

4- ATAHobi Bahçesi uygulama süreci

ATAHOBİ Bahçeleri 2011 yılında I. Etap yapımına 96 adet ile başlanılmıştır. Alandan en uygun olarak yararlanmak, mevcut yetişkin bitki dokusuna zarar vermemek, bakım, kontrol ile güvenlik sağlama ve özellikle de komşuluk ilişkilerinin gelişime katkı sağlamak amacı ile parseller birbirine bitişik nizamda yapılmıştır. Her bir parsel 24 hobi bahçesinden oluşan, 4 ayrı parsel birbirine paralel olacak şekilde doğu ve batı yönünde planlanmıştır.

İlk bahçe dağıtımı sırasında sadece bahçe sınırları belli olup, donatılar (kameriye, çit, sulama sistemleri vb.) sezon sonuna doğru tamamlanmıştır. Başlangıçta ilk dağıtıma çıkan 96 parselin tamamı talep görmemiş, bahçe altyapısı tamamlanıp, proje donatıları oluşturulduktan sonra alana büyük talep yaşanmıştır. Bunun sonucu her yıl yeni etaplar bahçeye proje dahilinde eklenerek sayı 148’e çıkarılmıştır. Bu süreç içinde en güzel bahçe yarışmaları yapılmıştır.

2017 yılında ise artan talep karşısında Atatürk Üniversitesi Rektörlüğü tarafından II. etap çalışmaları başlatılmış olup, bugün alandaki hobi bahçesi sayısı 400’e çıkarılmıştır. 

Kullanılan canlı ve cansız yapı malzemelerinin doğal olmasına dikkat edilmiştir. Alan tesviye işlemleri sırasında da topografik yapıya fazla müdahale edilmeden, çevredeki kırsal peyzaj dokusunu bozmadan ve bu peyzaj karakterini gizlemeden mevsimsel değişimleri izleyecek şekilde uygulamalara gidilmiştir. Bahçenin tasarımında öncelikli olarak bahçeyi kullanması hedeflenen akademik kadronun kırsal yaşantı izlerini bahçe alanında hissetmeleri için mekan konforu (bahçe büyüklükleri, kameriye büyüklük ve donatıları, diğer yapısal donatıların sayı ve büyüklükleri, malzeme seçimleri, çit, wc, döşeme vb) göz ardı edilmeye çalışılmıştır. Özellikle alanda hizmet binası, güvenlik sistemleri ve wc dışında elektrik sistemlerine yer verilmemiştir. Tüm alanda (hizmet binası, kameriye, bahçe çiti, kuşatma elemanı vb.) ahşap materyal seçimine dikkat edilmiştir.

 Alanın etrafı görsel kaliteyi artırmaya yönelik ahşap çitlerle çevrelenmiştir. Ayrıca ara parsellerde ulaşım otoparklardan yaya olarak yapılarak, ara patika yollarda kırsal yaşantı izleri yakalamaya çalışılmıştır. Meyve ağaçlı bitkisel tasarımlar yapılarak tarımsal alan karakteri artırılmaya çalışılmıştır. Otoparkalar belirli bir alanda tutularak bahçeye erişim için az da olsa yürüme gerekliliği kırsal yaşantıya atıfta bulunulmaya çalışılmıştır. Sosyalleşmeye katkı sağlaması ve komşuluk ile paylaşımına artırılmasına yönelik bahçeler bitişik nizamda yapılmıştır.

Proje başlangıcında ; konu hakkındaki deneyimlerinin azlığı, akademik personelin bahçe kullanımı konusundaki deneyim sizlikleri ve belirsizliği, kontrolün ve alan yönetimin nasıl yapılacağı gibi birçok bilinmeyenin olduğu, bununla beraber heyecan uyandıran bir süreç yaşanmıştır.

Her bir bahçe yaklaşık 90 m2 (8x11m) olup, bahçe içerisinde 4 m2 ahşap kameriyelere yer verilmiştir. Her bir bahçe alanı ahşap çitlerle çevrelenmiştir. Olumsuz iklim şartlarından korunmak amacı ile etrafı şeffah malzeme ile çevrelenmiştir. İçerisinde malzeme koyma sandığı ve ahşap oturaklar bulunmaktadır. Alan içinde; çim alanlar, üretim alanları ve sürekli bir su kaynağı temini için su kuyusu açılarak 50 tonluk bir su deposu yapılmıştır.

Hobi bahçeleri içinde otoparklar, ara yürüme yolları, 100 m2 sosyal tesis, wc, kamera sistemleri, sınırlama elemanlarına yer verilmiştir. Alandaki ana güzergahlar ve otoparkların ilk asfaltlanması 2015 yılında yapılmıştır.

Kırsal yaşantıya vurgu amacı ile başlangıçta aydınlatmanın yer verilmemesi plan kararı olmakla beraber bu konuda artan talepler ve kullanıcı yoğunluğu kısmi aydınlatmayı zorunlu duruma getirmiş ve alan bu yıl aydınlatılmaya başlanılmıştır.

Bahçelere öğretim üyeleri tarafından her yıl artan oranda yoğun bir talep yaşanmaktadır.. Başlangıçta tüm başvurular ve bahçelerin konumları komisyon huzurunda kura ile belirlenmiştir. Bu kurul bahçe tahsisini; akademik kariyer, başvuru sırası, çalışma yılı gibi kriterlere göre belirlenmiştir. Bahçelerin yönetimi her bir üniteden (5 parsel) birer temsilci tarafından oluşturulan kurul tarafından yapılmıştır. Bugün bahçenin bakım ve kontrolü botanik bahçesi yönetimi tarafından yürütülmektedir. Bahçe ulusal ve yerel basın tarafından oldukça ilgi görmektedir. Bu bahçe ile aynı zamanda başta Erzurum kenti olmak üzere bölgemizdeki tüm kamu ve özel kuruluşlara örnek olması ve yeni bahçeler oluşturulmasını teşvik etmesi hedeflenmiş olup, bu anlamda bir demosrastyon görevini de üstlenmiştir. Nitekim 2019 yılında Erzurum kentinde 2 ayrı noktada daha geniş kapsamlı hobi bahçeleri oluşturulmuş ve sahiplerine dağıtımı gerçekleştirilmiştir. 

Hobi bahçelerinin 5 yıllık I. Etap kısmındaki kullanıcıların bahçe hakkındaki görüşlerini ortaya konulması amacıyla yapılan bir çalışmada (Yılmaz ve Mutlu, 2017), bahçeyi tercih etmelerinde ilk sırayı bedensel ve zihinsel aktivitede bulunma isteği almıştır. Aynı araştırmada, bahçe sakinlerinin; yüzde 66'sı ürünlerini izlemekten, yüzde 24'ü ise bahçe sulaması ve bakım işlerinden en çok hoşlandıklarını, yüzde 75’inin ilk kez bu deneyimi yaşadığını, yüzde 74’ünün bahçede 2 saatten fazla zaman geçirdiğini, yüzde 50’sinin ise her gün bahçeye uğradığını beyan etmiştir.

5- Sonuç

Atatürk Üniversitesi Hobi bahçesi bugün bir model konumuna gelmiştir. Amacı sadece kendi üyelerinin sosyal yapısını ve refahını artırmak olmayıp, bir model oluşturarak başta bölgedeki yerel yönetimler, diğer kamu kurumları ve girişimcilere örnek bir alan oluşturma amacı ile yola çıkılan bu bahçeler bu görevini de fazlası ile yerine getirmiştir.

Hobi bahçelerinin ekolojik, estetik, rekreasyonel, ekonomik ve sosyo-psikolojik bir çok faydaları bulunmaktadır. Kentlere yeni açık yeşil alan kazandırılması, faunaya olan katkıları, bulundukları ortama vermiş oldukları estetik değer, yeni insanlarla tanışma fırsatı, ruhen ve bedenen zindelik sunması, serbest zamanların üretime dönüştürülmesi, aile ile verimli zaman geçirme, elde edilen ürün ile az da olsa ekonomik gelir sağlama, bu sektöre yönelik iş kollarına girdi sağlama, yardımlaşma, bilgi alış verişi yanısıra tarımsal üretim yapmanın zorluklarını anlama gibi kent insanına birçok fırsatlar sunmaktadır.

Üniversitemizin en önemli sosyal projelerinden birisi olan hobi bahçeleri estetik, ekolojik, sosyo-psikolojik ve ekonomik bir çok faydalar sağlamaktadır. İlk kez tecrübe edilen bu tip bir proje uygulamasından beklentiler yüksek bir oranda yerine getirilmiştir. Sadece ilimiz değil, ülkemizin değişik kamu kurum ve özel teşebbüslerinden bahçeye olan ilgi artmış, konu ile ilgili bilgi alışverişi yanı sıra bazı kurumlara proje hazırlanmıştır. Üniversiteler bünyesinde üye sayısı, teknik donanımları, tasarımları ve yapısalları ile tek olan hobi bahçelerimiz bir model durumuna gelmiştir.

Bugün itibari ile ATAHobi akademik personele sağladığı fırsatlar açısından önemli bir fiziki yerleşim dokusuna kavuşmuş, yeni II. Etap bahçelerin eklenmesi ile küçük bir yerleşim dokusuna dönüşmüştür. Bahçeye olan talep;

  • Ekstrem iklim şartları sonucu doğaya olan özlem
  • Kentlerin stresli yaşama ortamından uzaklaşma isteği
  • Akademik personelin monoton ya- şantısından uzaklaşma isteği
  • Kendi ürününü yetiştirme isteği
  • Ortam değiştirme isteği
  • Özelikle hafta sonlarında dinlenerek, bahçede uğraşarak, toprakla temas ederek zaman   geçirme isteğinden kaynaklanmaktadır.

 

Başta bölgemiz kamu kurum ve kuruluşları olmak üzere tüm ülkemizde bu bahçelerin sayıların artırılması bir zorunluluk haline gelmiştir. Bu alanla ilgili gözlemlerimiz sonucu; genelde bitki ve toprakla uğraşmanın ne kadar zor olsa da kariyeri ve toplumsal statüsü ne olursa olsun insanları mutlu ettiği sonucuna ulaşılmıştır. Bu yüzden günümüzde artan kentleşme ile doğadan her geçen gün uzaklaşan kent insanını doğa ile buluşturan, belki ilk kez bir ürünü yetiştirmeyi öğrenme hevesi ve bunun getirdiği mutluluğu yaşama, tarımsal üretimde çalışan nüfusun zorluklarını ve her gün soframızda yer alan değişik ürünlerin değerinin daha iyi anlama, stresten uzaklaşarak ailesi ve dostları ile serbest zamanlarını geçirme fırsatları sunan, kendine ait bir doğal yaşam mekanı sağlayan bu bahçeler toplumun tüm kesimlerinin de kullanmasına imkan sağlayacak yeni alanları oluşturmasına öncülük etmiştir. Erzurum kent merkezinde 2019 yılı itibari ile 3 farklı alanda hobi bahçeleri oluşturulmuştur. Bu durum benzer ekolojik ve sosyo-ekonomik yapıya sahip bölge kentlerinde de örnek oluşturmaktadır. Bununla beraber Hobi Bahçeleri adı altında verimli tarım topraklarının yoğun yapısal adalara dönüştürülmesinden kaçınılmalıdır.

Sonuç olarak ülkemizdeki üniversite yerleşkelerinin en donanımlı hobi bahçesi olan Atatürk Üniversitesi Hobi Bahçeleri gelişerek, bir model olarak ortaya çıkmış, daha kapsamlı ve kompleks bir yapıya doğru gitmektedir. Bundan dolayı başlangıçta bu alana olan taleplerinin nasıl olacağı, akademik personellin alanı kullanma şekli, alanın nasıl yönetileceği, karşılaşılabilecek sorunlar, fiziki gelişim hızının nasıl olacağı konularındaki belirsizlikler olmakla beraber, bugün gelinen noktada bir yönetim modeline ihtiyaç duyulduğu ve bu amaçla acilen bu alanı için bir müdürlük kurulması gerekliliğini ortaya çıkarmıştır.

Doğunun zirvesinde başarılı bir sosyal projeye dönüşen ATAHobi bahçesinin hikayesinde, 2011 yılında projeyi uygulamaya geçiren dönemin rektörü Sayın Prof. Dr. Hikmet KOÇAK ile son 2-3 yılda bahçe sayısını oldukça büyüten Atatürk Üniversitesi Rektörü Sayın Prof. Dr. Ömer ÇOMAKLI’nın projeye vermiş oldukları destek yatmaktadır.

Kaynakça

Adevi, A. A., & Mårtensson, F. 2013. Stress rehabilitation through garden therapy: The garden as a place in the recovery from stress. Urban forestry & urban greening, 12(2), 230-237.

Aliağaoğlu, A., & Alevkayalı, A. 2017. Balıkesir’de Hobi Bahçeleri: Özellikler ve Sorunlar. Marmara Coğrafya Dergisi, 35: 195-203.

Kılıç, H. 1995. İzmir Kenti Örneğinde Kent Küçük Bahçeleri Planlama Olanakları Üzerine Araştırmalar. Ege Üniv.Fen Bilimleri Enst.,Yüksek Lisans Tezi, İzmir, s102.

Lin,W., Yu, T., Chang, X., Wu,W. and Zhang, Y. 2015. Calculating cooling extents of green parks using remote sensing. Method and test, Landscape Urban Planing, 134:66–75

Ng, E., Chen, L., Wang, Y., Yuan, C., 2012. A study on the cooling e ects of greening in a high-density city: an expe- rience from Hong Kong. Build. Environ. 47:256–271.

Middel, A., Chhetri, N. and Quay, R. 2015. Urban forestry and cool roofs: assessment ofheat mitigation strategies in Phoenix residential neighborhoods, Urban For. Urban Greening, 14: 178–186

Srivanit, M. and Hokao, K. 2013. Evaluating the cooling e ects of greening for improving the outdoor thermal environment at an institutional campus in the summer, Building Environment, 66:158–172

Tapur, T, 2018. Konya il merkezinde bulunan hobi bahçeleri. Türk İslam Medeniyeti Araştırmaları Derg.,13 (23).

Yılmaz, H., Demircan, N. & Turgut, H. 2009. Erzurum Kent Halkının Hobi Bahçesi Hakkındaki Görüşlerinin Belirlenmesi. SDÜ Orman Fak. Derg., 1:96-110.

Yılmaz H, Mutlu E, 2017. Determation of Users’ Satisfaction About Hobby Garden in Atatürk University. II. International Igdır Symposium (IGDIRSEMP2017), oral prensentation (Özet Bildiri/Sözlü Sunum) (Yayın No:402029 Yayın No:402029 

Prof. Dr. Hasan Yılmaz

Atatürk Üniv. Mimarlık ve Tasarım Fakültesi Peyzaj Mimarlığı Bölümü Erzurum

Bu Gönderiyi Sosyal Medyada Paylaş

Yorum Ekle

Adınız / Rumuz

Yorumunuz