Kıtlık, ekonomik bir terim olsa da günlük hayatta da kullanılan bir kavramdır. Neredeyse her gün gıda kıtlığı, su kıtlığı, hammadde kıtlığı gibi başlıklarda sıklıkla duyulur. Peyzaj uygulamaları ve süs bitkileri sektöründe de yetkin personel kıtlığı, uygun arazi kıtlığı, kaynak kıtlığı ve son zamanlarda da süs bitkilerinde standarda uygun ürün kıtlığından söz edilebilir.

Kıtlık Kavramı

Sözlüklerde kıtlık kelimesi; gereksinime yetmeyecek denli azlık, az ve zor bulunma hali, gereksinimi karşılayamama durumu olarak tanımlanıyor. Gereksinim yani ihtiyaç ise yine iktisadi bir terimdir. İnsan ihtiyacı ise tatmin edildiğinde, karşılandığında haz veren hisler olarak tanımlanıyor. Ekonomi derslerinde ilk öğretilerden biri de insan gereksinimlerinin sonsuz oluşudur. İhtiyacın sınırsız oluşu ile kıtlığın tanımında belirtilen, gereksinimlerin karşılanamaması hali; birbiri ile paralel iki doğru gibi asla kesişemez.

Peki, kıtlık kaçınılmaz mıdır?

Kıtlık terimini ve ilgili iktisadi kavramları araştırırken çok sayıda iktisadi terimle de tanışmak mümkündür. “Kıtlık kanunu”, “kasıtlı kıtlık” ve “kıtlık rantı” gibi tanımlar bunlardan birkaçı. Genel anlamda kıtlık kaçınılmaz gibi görünse de tüm bilgiler alt alta toplanıldığında kıtlığın, aslında bir planlama hatası olarak ortaya çıktığını iddia etmek mümkündür. Bu tez birçok konuda farklı örneklerle desteklenebilir.

Süs Bitkilerinde Kıtlık

Bitkisel üretim faaliyetlerine, sanatsal bir planlama süreci olarak bakan bazı sektör temsilcileri bu bölümde verilen örnekleri kendi işletmelerinden de anımsayacaklardır. Son 10 yılda kendi alanlarında satışa sunulan ve talep edilen iç ve dış pazardaki ürünlerin miktarını takip ederek analiz eden, bununla birlikte yıllar içerisinde gerçekleşen iklimsel değişiklikleri, sektörel dalgalanmaları, yıllık işletme gereksinimlerini sayısal olarak kaydeden ve sezon boyunca 52 haftalık plan yapan işletmeler bu örneğin öznesidir.

Bu işletmelerde oluşabilecek gereksinime yetmeyecek denli azlık, gereksinimi karşılayamama durumuna karşı önlemlerin alınmış olduğunu da tahmin etmek zor olmayacaktır. Tarımsal üretim alanında mükemmel sonuç pek mümkün olmasa da böylesi bir işletme programının başarısızlığı 0 önleyeceği öngörülebilir. Bu programda riskler de planlamanın içine dâhil edilmiş olacağından dolayı tüm zayıflıklar giderilmiş tüm tehditlere karşı önlemler alınmış olacaktır. Gerçekten de bahsedilen tüm konuların temelinde planlama ve buna bağlı stratejik analizler bulunuyor.

Arz – Talep Bağlamında Üretim

Yıllar boyunca süs bitkilerinde fiyatları belirleyen en önemli unsur arz ve talep olmuştur. Sonrasında maliyetler gelmiştir. Kar oranı her zaman yüksek olan süs bitkilerinde pandemi dönemi boyunca hangi kalite sınıfında olursa olsun, imha edilmeyecek durumda olan tüm stoklar tükenmiş ve bu yıl da yine fiyatları arz ve talep belirlemiştir. Süs bitkilerinde 3-4 yaşındaki bir ürünün arzı için 4-5 yıllık bir süreçte planlama gerektiğinden talep artışına karşı firmalar yıllık yeni üretimler arz edememiş ve mevcut ürünlerin fiyatları kıyas dış pazarlardaki ürün fiyatları ile birlikte tarihi zirvelere ulaşmış durumdadır. Bu dönemde yurtdışı pazarlarda da yabancı üretici firmaların, sonraki birkaç yılın üretim sözleşmelerini yaptığını söylemek mümkündür. Yani yaşanmaya başlanan kaliteli ürün kıtlığı devam edecek gibi görünmektedir.

Süs Bitkilerinde Üretim Planlaması

Peki, Türkiye’de sonraki yıllar için planlama yapan işletmelerde durum nasıl? Önümüzdeki yıl için planlama yapanlar, hangi verileri analiz ettiler ve hangi sonuçlara göre üretimlerini ve pazarlamalarını planladılar? Planlama konusuna bir sanat olarak bakan tüm işletmeler bu sorulara tatlı bir tebessümle bakabilirler. Ancak diğer işletme yöneticileri planlama konusuna özel bir önem göstermeli ve aslında bir miktar da endişe duymalılar. Bu endişe ile birlikte pandemi öncesi ve pandemi sırasındaki değişiklikleri gözden geçirerek sonraki dönem için vakit kaybetmeden yeni iş planlarını oluşturmalıdırlar. Bitki üretiminde işletmecilik, yönetim ve iş geliştirme alanlarında danışmanlık alma konusunda hem bilgi kıtlığı hem de eğilim kıtlığı olsa da bu organizasyonu başaran işletmelerin, önümüzdeki yıllarda oluşacak olan kıtlık meselelerine hazır olacaklarını söylemek mümkündür.

Bu Gönderiyi Sosyal Medyada Paylaş

Yorum Ekle

Adınız / Rumuz

Yorumunuz