23 Eylül 2016 Cuma
Yrd. Doç. Dr. Gül YÜCEL
SÜREÇ ve TEMATİK BAHÇE FİKRİ
“Hisler Bahçesi” çalışması öncesinde bir dizi gelişme ve uygulamadan bahsetmek gerekir. Peyzaj ve Süs Bitkileri alanında eğitim veren kurumumuz; Yalova Meslek Yüksekokulu bahçesinde 2011 yılında peyzaj ve süs bitkileri programı bünyesinde sektörün de desteği alınarak Araştırma ve Uygulama Serası kurulmuş ve bu serada süs bitkisi üretimi ve çevre düzenleme faaliyetleri, uygulama dersleri kapsamında yapılmaya başlanmıştır. Serada ısıtılmış köklendirme havuzu, kesme çiçek yetiştirme havuzu, tam otomatik sulama sistemi gibi uygulamalar öğrencilerle birlikte deneyerek gözlemleyerek yapılmaya başlanmıştır. Bu süreçte bitkisel üretim faaliyetleri de gerçekleştirilerek farklı materyaller denenmiştir.

2012’DE YALOVA’DA GARDEN A.Ş.’NİN KURULMASI:
Devam eden zaman zarfında Yalova’da peyzaj ve süs bitkileri konusunda faaliyet gösteren işletmelerin ortak girişimleri ile Garden Anonim Şirketi kurulmuş ve Yalova’da Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğüne ait 1541 dekar araziyi 30 yıllığına kiralanmıştır. Bu gelişme ile birlikte hız kazanan sektörde mesleki eğitim kurumu olarak Garden A.Ş. ile ilişkiler geliştirilmiştir. 2014 yılında fiilen Garden A.Ş. arazide aktif olarak çalışmaya başlamış, Peyzaj ve Süs Bitkileri Programı olarak bu oluşumun bir parçası olabilmek amacıyla görüşmeler gerçekleştirilmiştir.
UYGULAMA ALANI YERİNİN TAHSİS EDİLMESİ:
2013 yılı Ekim ayında Üniversite Rektörlüğü ve Garden A.Ş. Yönetim Kurulu arasında gerçekleştirilen bir protokol ile uygulama alanı olarak yer tahsisi gerçekleşmiştir.
PROJELENDİRME:
Peyzaj Proje Süreci öğrenciler de projeye dâhil edilerek gerçekleştirilmiş ve ilgili planlar tasarlanmıştır.
UYGULAMA:
Alanda iş planları yazılmış ve alan temizliği ile başlayan çalışmalar, yine okul yönetimi, bölüm başkanlığı, öğrenciler ve sektörün desteği ile yapısal uygulama ve bitkisel uygulama aşamaları gerçekleştirilmiştir.
KULLANIMA AÇILMASI:
Çalışmaların öğrencilerle birlikte yapılması ve bu kurulumların tecrübe edilmesi sürecinde kullanıma açık olan bu uygulama alanı, tamamlandığında Garden A.Ş. ile birlikte ziyarete de açılacaktır.
SEKTÖREL İŞ BİRLİĞİ:
Uygulama Alanının oluşmasında başlangıçtan itibaren sektördeki işletmelerin ve sektördeki çalışanların olumlu yaklaşımları ve desteğe dönüşen tutumları ile süreç devam etmektedir.
PROJE ÖZETİ
Görme Engelliler için özel bir alan; Öğrenciler için uygulama alanı; Sektör için mini kartelâ; “Hisler Bahçesi”
Yalova Üniversitesi, Peyzaj ve Süs Bitkileri Bölümü; Yalova Garden A.Ş. bünyesinde engellilere özel bir bahçe oluşturulmaktadır. Hisler Bahçesi olarak isimlendirilen bu alanda engellilere özel detaylar tasarlandı. Görme, dokunma, duyma, koklama, tatma gibi duyulara yönelik planlanan her bir istasyon ayrı bir keyifle bahçe ziyaretçilerine sunulacaktır.
Bahçe içerisinde farklı peyzaj kullanımlarına yer verilecektir. İçerisinde; Japon bahçesi, Barok bahçesi, Osmanlı bahçesi, gül bahçesi, bitki koleksiyonları, görme engelliler parkuru, müzikli aydınlatma ve oturma elemanları, kuş yuvaları ve açık hava dersliği gibi öğeler bulunduran bahçe, aynı zamanda Peyzaj ve Süs Bitkileri konusunda eğitim alan öğrenciler için uygulama alanı niteliğinde olacak. Öğrenciler ve peyzaja ilgi duyan kişiler, farklı bitkisel kullanımların yanı sıra sulama sistemi, aydınlatma sistemi, bahçe mobilyaları, peyzaj konstrüksiyonu gibi konularda da uygulama ve gözlem imkânı bulacaktır.
Hisler Bahçesi, Yalova Garden A.Ş. bünyesinde çalışanların kullanabileceği, firmaların misafirlerini gezdirebilecekleri bir rekreasyon alanı olarak da hizmet verecek. Bununla birlikte Yalova görülmesi gereken yeni cazip bir alana daha kavuşmuş olacaktır. Hisler Bahçesi tamamlandığında engellilerin ilgisini çekeceği ve bu alana Türkiye’nin çeşitli bölgelerinden ziyaretlerin olacağı düşünülmektedir.

PEYZAJ PROGRAM ELEMANLARI
1. YÜRÜYÜŞ YOLLARI VE GÖRME ENGELLİLER PARKURU
Görme engelliler başta olmak üzere engelli kişilerin kullanımına uygun özel tasarımların bulunduğu bir parkur tasarlanmıştır. Bu parkur boyunca engelli kişilerin destek alarak bahçeyi dolaşacakları bir kılavuz korkuluk tesis edilecek ve bunun üzerinde planlanmış bilgi istasyonları ile bitkiler ve bahçe konularında bilgiler verilecektir. Bu bilgiler genellikle dokunma ve koklama duyularına hitap edecek şekildedir. Braille alfabesi içeren tabelalar parkur boyunca eşlik edecektir. Engelli parkuru hem sosyal sorumluluk çerçevesinde, hem de farkındalık oluşturmak amacıyla planlanmıştır. Bu kullanım, Garden AŞ’nin kuruluş fikirleri arasında sayılan “halka açık olması” gibi hedeflere de uygundur. Tüm yürüyüş yolları düz ve sert zemin olarak planlanmıştır. Basamak kullanılmamıştır. Kot çözümleri % 6’yı geçmeyecek rampalarla sağlanmıştır.
2. ENGELLİLERE ÖZEL AKTİVİTE İSTASYONLARI
Görme engelliler parkurunda kılavuz küpeşte boyunca toplam 32 istasyon bulunmaktadır. İmalat aşamalarında prototipler hazırlanmış ve uygulamaları devam etmektedir.
Bazı İstasyon Örnekleri
□ Sesli etiket sistemi: Bitki grupları önünde bulunan cihazlardan sesli sunumlar yapılacak şekilde tabelalar tasarlanmıştır.
□ Stres sıfırlama noktası: İçi demir bilyelerle dolu 60 cm çapında istiridye kabuğu formundaki bir sehpa insan üzerindeki elektriği toprağa iletecek şekilde tasarlanmıştır.
□ Tohum tanıma noktası: Üzerindeki ağaç dallarından düşen tohumların üzerinde kalacağı elek şeklinde bir sehpa tasarlanmıştır. Tohumlar elek üzerine dökülmekte ve dokunarak tanımak mümkün olmaktadır.
□ Kuş yuvaları: Farklı modellerde kuş yuvaları tasarlanmıştır.
□ Ağaç tanıma noktaları: 5 farklı kabuk yapısındaki ağaç kütükleri 90 cm uzunlukta dikilerek istasyon oluşturulmuştur.
□ Aromatik bitki keşif noktası: Lavandula, Rosmarinus, Laurus türleri yapraklarının kokularını hissedebilmeleri için kılavuz küpeşte boyunca yer yer konumlandırılmıştır.
Tüm istasyonlarda Braille Alfabesi ile bilgilendirme tabelaları bulunmaktadır.
3. 40 KİŞİLİK AÇIK HAVA DERSLİĞİ VE MANZARA SEYİR MEKÂNI
Yalova Üniversitesi Peyzaj ve Süs Bitkileri Programı bazı derslerinin yapılabileceği 40 kişilik Açıkhava dersliği planlanmıştır. Uzun ömürlü yapısal materyal kullanılarak tasarlanan bu alan aynı zamanda alanın kuzey doğusunda bulunan deniz manzarası bakılıdır. Ders yapılmadığı zamanlarda seyir terası olarak kullanılabilecek niteliktedir.
4. ÖZEL BAHÇE STİLLERİ BÖLÜMLERİ:
Japon Bahçesi, İngiliz Bahçesi, Barok Stili, Osmanlı Bahçesi
Farklı bahçe tasarım stilleri örnekleme alanlarına yer verilmiştir. Bu alanlarda Park ve Bahçe Bitkileri Bölümü öğrencilerinin tasarım görgülerinin artırılması ve aynı zamanda kullanılan bitkilerin gelişimlerinin gözlemlenmesi sağlanmış olacaktır.
5. AĞAÇ VE AĞAÇCIK KOLLEKSİYONU
Park ve bahçelerde kullanılan nadir bulunan ve kıymetli bitkilerle oluşturulan tasarımlar planlanmıştır. Bu yönde öğrencilerimizin özel bitkilerle tanışması sağlanmış olacaktır.
6. ÇİÇEKLİ ÇALI GRUBU BİTKİLER KOLLEKSİYONU
Çiçekli çalı grubu bitkiler çiçek açma zamanlarına göre münavebeli olarak tasarlanmıştır. Hem renk hem de çiçek deseni açısından öğrencilerin tasarım görgülerinin artması amaçlanmıştır.
7. YER ÖRTÜCÜ BİTKİLER, ŞEV BİTKİLERİ KOLLEKSİYONU
Eğimli alan stabilize edilirken aynı zamanda farklı yer örtücüler sergilenecektir.
8. ÇİT BİTKİLERİ KOLLEKSİYONU
Alan canlı bitki materyali ile kuşatılırken aynı zamanda farklı çit bitkileri sergilenmiş olacaktır.
9. SARILICI VE TIRMANICI BİTKİLER KOLLEKSİYONU
Özel olarak tasarlanan yürüyüş yolu üzerinde demir konstrüksiyonda çeşitli sarılıcı ve tırmanıcı özellikte bitkiler sergilenecek. Bitkiler gölgeleme amaçlı fonksiyonel olarak kullanılacak ve aynı zamanda öğrencilerin bitkileri tanımaları gözlemlemeleri sağlanmış olacaktır.
10. OTURMA ELEMANLARI
Oturma elemanlarına ve diğer kent mobilyalarına yer verilecektir. Peyzaj alanlarında sıkça kullanılan bank ve oturma elemanları öğrencilerin kullanımına sunulurken bu konuda da görgülerinin artırılması hedeflenmiştir.
11. GÖLGELEME ELEMANLARI, PERGOLA VE GAZEBO
Eğitim öğretim süresi boyunca açık mekanın kullanılabilmesi için gerekli yarı kapalı mekanlar alanda kullanılacaktır.
12. AYDINLATMA ELEMANLARI
Örnekleme açısından farklı aydınlatma elemanları bahçede kullanılacaktır. Aydınlatma elemanlarına ilave olarak seslendirme öğeleri de dahil edilecek ve bu şekilde bahçede sensörlü müzik sistemi de kullanılacak.
13. BİSİKLET PARKI
Öğrencilerin ve kullanıcıların bisikletleri ile alana gelmeleri teşvik edilecek bu anlamda bisiklet parkı tasarlanacaktır.
14. OTOMATİK SULAMA SİSTEMİ
Mevsim boyunca tam otomatik sulama sistemi tesis edilecektir. Bu anlamda öğrencilerin tam otomatik sulama sistemi tesisi konusunda pratik bilgileri edinmesi sağlanacaktır.
15. PLASTİK ÖĞE; GÖRME ENGELLİ ANITI
Alanın karakterini yansıtacak özel bir plastik öğe tasarlanacaktır. Bu öğe son zamanlarda popüler olan resim çekme alışkanlığına yönelik olarak önünde resim çekilebilecek ve Hisler Bahçesini sembolize edecek özel bir tasarım olacaktır.

HEDEFLERİMİZ
□ Mesleki eğitimde uygulama alanlarının gerekliliği tartışılmaz bir gerçektir. Uygulama alanı olmadan mesleki eğitim konusunda kalite beklentisi sonuçsuz kalacaktır. Bu bağlamda piyasada rağbet gören birçok bitkinin sergilendiği bu alanda hem sosyal amaçlara hem de eğitim amaçlarına hizmet verilecektir.
□ Verimli insan kaynağı ihtiyacının önemli olduğu tüm sektörlerde yeni mezunlardan beklentiler de artmaktadır. Uygulama alanlarının niteliğine bağlı olarak yeni mezunların iş piyasasında yer alabilmeleri sağlanabilir. Uygulama alanlarının niteliğinin artırılması gerekmektedir.
□ Uygulama alanlarının ilgili sektörün ihtiyaçlarını karşılayacak biçimde tasarlanması ve buna yönelik alet ve ekipmanla donatılması niteliğinin artmasını sağlayacaktır. Modern araç gereçlerin kullanılması ve bu araç gerecin kullanımının pratik eğitiminin verilmesi sağlanmalıdır.
□ Uygulama alanlarının öğrenciler açısından cazip hale getirilmesi de önem taşımaktadır. Bu alanlarda öğrencilerin sosyal imkânlarının da sağlanması ile birlikte uygulama alanına karşı ilgi artacaktır.
□ Uygulama alanlarının oluşturulması aşamalarında hiç şüphesiz ilgili sektör yöneticileri ve çalışanları ile birlikte hareket edilmelidir. Tüm tecrübeler ve multidisipliner fikirler ortaya konulmalı ve detaylı bir şekilde alanlar ve mekânlar tasarlanmalıdır.
□ Sektöre yönelik çalışma alanlarının benzerleri uygulama alanı tasarımının konseptini oluşturmalıdır. Alanlarda kullanılan tüm malzemeler ilgili sektörde kullanılan ürünlerden seçilmeli ve modern ihtiyaçları karşılamalıdır.
□ Kullanılan malzemeler sektörün gerisinde kalmamalı, yenilikler sektörden önce ya da eşzamanlı olarak uygulama alanlarına dâhil edilmelidir.
□ Tüm bunlar yapılandırılırken sektörün sivil toplum örgütleri ve sektörün lider kuruluşları ile temas halinde olunmalı ve destek alınmalıdır. Bu destek alınırken sektörün ve destek veren kuruluşların ihtiyaçlarının da gözetilmesi gerekmektedir.
□ Üniversite – Sektör işbirliğinin karşılıklı yararlar gözetilerek oluşturulması uzun soluklu ve yenilikleri takip eden uygulama alanlarının oluşturulması açısından önem taşımaktadır. Her yeni uygulama aktivitesi, her iki taraf için de fayda sağlayacak nitelikte olmalıdır. Bu durum sektörü cezp edecek özellikler taşımalıdır. Nitelikli eleman ihtiyacının karşılanması, işletme içi eğitim gereksinimlerinin karşılanması, spesifik konularda seminer sağlanması gibi sektörün ilgisini çekecek uygulamalar temel alınmalıdır.
Bu bağlamda Yalova Üniversitesi ve Yalova Garden A.Ş. arasındaki protokol ile geliştirilen Hisler Bahçesi Projesi ile bahsedilen nitelikler sağlanmaya çalışılmıştır.
Sonuç olarak bu örnek ile;
ü Peyzaj ve Süs Bitkileri konusunda eğitim alan öğrenciler için cazip bir mekân oluşturulmuştur.
ü Öğrencilerin modern bitkisel peyzaj uygulama materyalini tanıyabileceği bir alan tasarlanmıştır. Burada piyasada kullanılan ağaç, ağaççık, çalı türleri, çit bitkisi çeşitleri, sarılıcı tırmanıcı bitki türleri, renklerine göre çiçekli bitkiler, gül varyeteleri, yer örtücü bitki türleri kullanılmıştır.
ü Öğrencilerin modern yapısal peyzaj uygulama materyalini tanıyabileceği bir alan tasarlanmıştır. Uygulama alanında bahçe drenaj sistemi, sulama sistemi, bahçe aydınlatma sistemi, kent mobilyaları, peyzaj öğelerine yer verilmiştir.
ü Peyzaj ve Süs Bitkileri Programının bazı derslerini yapabileceği açık hava dersliği ile alanın cazibesi artırılmıştır.
ü Öğrencilerin 40’ın üzerinde işletmenin bulunduğu bu alana giriş çıkışının ve bu ortamda bulunmasının faydalarının da önü açılmıştır.
ü Garden AŞ bünyesindeki işletmelerin kullanabilecekleri, yetiştirdikleri ürünlerin son hallerini bahçede görünüşlerini müşterilerine sunabilecekleri bir alan sağlanmıştır.
ü İşletmeler bünyesinde çalışanların öğle aralarında rekreasyonel amaçla kullanabilecekleri bir alan sağlanmıştır. Burada işletmede çalışanlarla mesleki eğitim alan öğrencilerin de aynı mekânda iletişimlerinin sağlanması da düşünülmüştür.
ü Hisler bahçesinde konumlandırılan “sanat ve tasarım atölyesi” ve “derslik”, Garden A.Ş. işletmelerinin zaman zaman eğitim faaliyetlerini organize edebilecekleri bir alan olarak da hizmet verecektir.
ü Tigem arazisinde gerçekleştirilen bu faaliyetlere peyzaj ve süs bitkilerine ilgi duyan halkın da katılımı sağlanmış ve Yalova iline yeni bir açık kamusal rekreasyon alanı kazandırılmıştır.
Görme engelliler özelinde, tüm fiziksel engelli gruplara hizmet verebilecek, cazip bir alan ile tematik bir peyzaj alanı da Türkiye Peyzaj Sektörüne kazandırılmıştır.
Yalova University, Department of Landscape and Ornamental Plants created a private garden for handicapped people within Yalova Garden Inc. The area named as ‘Garden of Sensations’ and details designed for handicapped people. Each station planned for senses as; sight, touch, hearing, smelling and tasting and each of them will be presented with different pleasure to garden visitors.


